skip to Main Content

مخزن CNG خودرو یکی از اجزای اصلی سیستم سوخت‌ رسانی گازی است که سوخت گاز در آن ذخیره می‌گردد .

معمولاً به‌ منظور افزایش قابلیت ذخیره ‌سازی بیشتر ، سوخت گاز به‌صورت فشرده نگهداری می‌شود. در این مخازن   ، این فشار تا بیش از ۲۰۰ بار ( واحد فشار ) نیز افزایش می‌یابد.

تعداد مخازن استفاده‌شده در خودروها، حجم و طراحی ابعاد آن‌ها به عواملی مانند نوع خودرو ، توان موتور و فضای در نظر گرفته ‌شده برای مخازن بستگی دارد .

مخازن CNG معمولاً به شکل کپسول‌های استوانه‌ای یا عدسی‌های کروی طراحی می‌شوند.

تقسیم‌بندی مخازن CNG ازنظر جنس مواد تشکیل‌دهنده

مخزن CNG

 

در شرکت ایمن تیام سپاهان خدمات تست هیدرواستاتیک مخازن CNG ارائه می گردد.

 

به‌طورکلی مخازن گاز طبیعی فشرده  مورداستفاده در خودرو را می‌توان به چهار دسته تقسیم کرد:

مخازن نوع اول ، مخازن تمام فلزی ( CNG-1 )

این مخازن با استفاده از سه روش (استفاده از لوله، ورق صفحه‌ای، شمشال) و روش‌های خاص شکل‌ دهی، به‌ صورت یکپارچه و بدون درز و جوش ، از فولاد کروم – مولیبدن، یا فولاد کربن – منگنز ساخته می‌شوند.

مخزن CNG

در مقایسه با انواع دیگر مخازن دارای وزن بیشتر و قیمت پایین‌تری می‌باشند. این مخازن به ازای هر لیتر ظرفیت آبی از ۹۰/۰ الی ۳/۱ کیلوگرم وزن دارند.

 

مخازن نوع دوم ، مخازن نیمه کامپوزیت یا کمرپیچ ( CNG-2 )

این نوع مخزن دارای یک لایه آستری از جنس فولاد یا آلومینیوم بدون درز است که قسمت استوانه‌ای این آستری ، توسط الیاف شیشه ، آرامید ،  کربن یا مخلوطی از آن‌ها که آغشته به رزین است  ( کامپوزیت )  به‌صورت محیطی تقویت شده است.

مخزن CNG

استفاده از این ساختار کامپوزیتی ، باعث کاهش ضخامت قسمت استوانه‌ای می‌شود ، درنتیجه وزن مخزن نسبت به نوع اول کاهش می‌یابد. این مخازن به ازای هر لیتر ظرفیت آبی از ۶۰/۰ الی ۸۵/۰ کیلوگرم وزن دارند.

 

مخازن نوع سوم ( CNG-3 )

این مخازن دارای یک لایه آستری عمدتاً از جنس آلومینیوم بدون‌ درز بوده و در تمام این لایه داخلی مواد کامپوزیتی در راستای محیطی و محوری تقویت شده است.

این ساختار کامپوزیتی که به مخزن داده می‌شود، این امکان را به وجود می‌آورد که بتوان از ضخامت قسمت فلزی کاست و درنتیجه مخزن سبک ‌تری را نسبت به مخازن نوع اول و دوم به دست آورد.

مخزن CNG

علاوه بر این ، قابلیت تحمل فشار نیز نسبت به انواع قبلی افزایش می‌یابد .  این مخازن به ازای هر لیتر ظرفیت آبی ۳/۰ الی ۴/۰ کیلوگرم وزن دارند.

 

مخازن نوع چهارم ، مخازن تمام کامپوزیت ( CNG-4 )

این مخازن بسیار شبیه مخازن نوع سوم هستند و تنها ازلحاظ نوع و جنس آسترها تفاوت دارند.

آستر این نوع مخازن از جنس پلیمر بدون درز است که تمام سطح آن توسط مواد کامپوزیتی در جهات شعاعی و محوری تقویت شده است.

این ساختار تمام کامپوزیت از سبک ‌ترین انواع مخازن CNG است ، به‌طوری‌که حتی با سیستم سوخت بنزینی قابل‌ مقایسه هستند.

مخزن CNG

محل نصب شیر و پورت‌های خروجی از جنس آلومینیوم است که با روش خاصی به لایه داخلی متصل می‌شود.

به دلیل اختلاف ضریب انبساطی حجمی آلومینیوم و مواد پلیمری، در اثر تغییرات دمایی و فشار داخل مخزن ، ممکن است این دو ماده از هم جدا شوند و مخزن دچار نشتی گردد.

ایمن‌سازی مخزن در برابر این پدیده یکی از پیچیدگی‌های ساخت این مخازن است. این مخازن به ازای هر لیتر ظرفیت آبی ۳/۰ الی ۵/۰ کیلوگرم وزن دارد و سازندگان این نوع مخازن در دنیا بسیار محدودند.

مخزن CNG

اشکال عمده این مخازن ایجاد نشتی به ‌مرور زمان از محل نافی فلزی و آستر پلیمری است که وظیفه ارتباط ورود و خروج گاز را بین مخزن و قطعات خارجی مخزن به عهده دارد.

هم‌چنین به علت عدم انتقال حرارت مناسب آستری پلاستیکی، حین سوخت‌گیری سریع در این مخازن افزایش دمای نسبتاً بیشتری ایجاد می‌شود. ازجمله مزایای این نوع مخازن می‌توان به سیکل عمر طولانی و احتمال کم بودن ترکیدگی در حوادث اشاره کرد.

 

مقایسه وزن و جنس ۴ نوع مخزن CNG

ممکن است این سؤال پیش بیاید که چرا مخازن نوع ۴ با آن‌که از فن‌آوری ساخت پیشرفته‌تری دارند از مخازن نوع ۳ سنگین‌تر هستند؟ در جواب می‌توان گفت که اگر چه مخزن نوع ۴ سنگین‌تر است ولی به دلیل تکنولوژی بالاتر، عمر بیشتری نیز دارد، که باتوجه به اختلاف وزن ناچیز با مخزن نوع ۳، یک نقطه قوت محسوب می‌شود.

 

استانداردهای ساخت مخازن CNG

رشد و توسعه خودروهای گازسوز و این‌که ایمنی اولین دغدغه در طراحی و استفاده از مخازن آن‌ها بوده موجب توسعه استانداردهای متعدد ملی و بین‌المللی در این زمینه بوده است.

جدول زیر گروهی از استانداردهای ملی و بین‌المللی مرتبط با مخازن را نشان می‌دهد:

مخزن CNG

استانداردهای مذکور تا حد معقولی با یکدیگر هماهنگ هستند و الزامات فنی آن‌ها با یکدیگر یکپارچه است. درنتیجه مخزنی که الزامات یک استاندارد را پشت سر بگذارد به ‌احتمال ‌قوی الزامات سایر استانداردها را نیز برآورده خواهد نمود.

این استانداردها مانند سایر استانداردها عملکرد محور هستند و وارد جزئیات پروسه ساخت و مواد نمونه نمی‌شوند.

به این دلیل در صورت رعایت نکات ایمنی و قابلیت اعتماد، امکان ورود فن‌آوری‌های جدید را به این حیطه فراهم می‌نماید.

آزمون‌های ارزیابی کیفی این استانداردها نماینده الزامات استفاده میدانی هستند و به آسیب، مقاومت محیطی و دوام، عمر کاری ۲۰ ساله مخزن و تعداد دفعات پر شدن حداکثر ۱۵۰۰۰ بار مرتبط هستند.

برآورد این الزامات آزمون، ایمنی را طی عمر کاری مخزن تضمین می‌نماید.

شایان‌ذکر است که در ایران از استاندارد ISO 11439 برای ساخت مخازن استفاده می‌شود.

گنجایش مخزن CNG

گنجایش مخازن برای سوخت‌گیری گاز به‌طور استاندارد برای هر ۴ لیتر حجم اسمی ظرفیت آبی، یک مترمکعب (۱۷۰ گرم بر لیتر) گاز در شرایط دمای ۱۵ درجه سانتی‌گراد و فشار ۲۵۰ بار (اتمسفر) در جایگاه سوخت‌گیری است.

البته به دلیل سوخت‌گیری مداوم و تدابیر نگهداری تجهیزات جایگاهی معمولاً این فشار پشت دستگاه‌های تزریق سوخت جایگاه وجود ندارد و با افزایش دما نیز گاز کمتری به مخازن تزریق می‌شود.

در ایران به دلیل ارزانی و روش تولید آسان‌تر آن مخازن، از مخازن نوع اول، بیشتر استفاده می‌شود که از حجم ۲۰ لیتر تا ۱۳۰ لیتر وارد و یا تولید می‌شود.

مشخصات مخزن CNG

مخازن تولیدی از نظر قطر خارجی ، طول ، وزن و گنجایش اسمی و گنجایش مقدار گاز تقریبی ، از مقادیر جدول زیر تبعیت می‌کنند که برای نمونه مشخصات شرکت کاوش را در این جا آورده‌ایم.

البته بسته به کارخانه تولیدی و مواد اولیه به کار رفته در تولید مخازن، تفاوت‌هایی در این اندازه‌ها وجود دارد.

مخزن CNG

عملکرد، شرایط و طول عمر مخزن CNG

شرایط طراحی و سرویس برای مخازن  CNG ، فشار ۲۰۰ بار در دمای ۱۵ درجه سانتی‌گراد است. بیشینه فشار پرشدگی مخزن ۲۶۰ بار است که بیشینه دمای مجاز را هم در مخزن ایجاد می‌کند.

این حالت در هنگام پر شدن مخزن در دستگاه‌های سریع رخ می‌دهد. کمترین دفعات قابل پرشدن یک مخزن در طول عمر خود ۱۵۰۰۰ مرتبه و حداکثر عمر یک مخزن معمولاً ۲۰ سال است.

برنامه بازرسی دوره‌ای مخازن سی ان جی در مراکز بازرسی دوره‌ای مخازن ۳  ساله  است.

در شرکت ایمن تیام سپاهان خدمات تست هیدرواستاتیک مخازن CNG صورت می گیرد.

توجه شود که هنگام سوخت‌گیری، مخازن CNG به دلیل این‌که گاز تحت‌فشار ذخیره می‌شود انرژی آزاد کرده و دمای آن بالا می‌رود.

لذا گرم شدن مخزن در هنگام سوخت‌گیری، کاملاً طبیعی است و جای نگرانی نیست.

آزمون های تایید ایمنی مخازن :

آزمون های تایید ایمنی مخزن را می توان سه نوع تقسیم کرد.

۱.       براساس اهداف آنها به آزمون تحمل آسیب

۲.       آزمون محیطی

۳.       آزمون چرخه عمر

آزمون تحمل آسیب :  شامل آزمون گلوله، آزمون سقوط، آزمون تحمل خرابی ” رواداری شکاف روی بخش

مواد مرکب”

آزمون محیطی : شامل آزمون مایعات خورنده، دمای حدی بالا و پایین، تسریع گسیختگی تحت تنش، قرار گیری در معرض آتش

آزمون چرخه عمر : شامل آزمون ترکیدن، چرخه فشار در دمای محیط، نشت پیش از شکست و چرخه گاز طبیعی.

مخزن CNG

انبار کردن و نگهداری مخازن

برای جلوگیری از صدمه رسیدن به مخازن در انبار، باید شرایط زیر را رعایت نمود:

  • مخازن نباید در معرض تابش مستقیم آفتاب و بارش آسمانی قرار گیرند.
  • محیط نگهداری مخازن نباید طوری باشد که باعث خوردگی یا پوسیدگی مخزن بشود.
  • مخازن نباید با زمین و یا با یکدیگر برخورد داشته باشند. برای این کار از پالت‌های چوبی در زیر مخازن و تخته‌های مخصوص موقع انبار کردن روی‌هم استفاده می‌شود.
  • مخازن نباید در کنار مواد آتش‌زا قرار گیرند.
  • از کشیدن و غلطاندن مخازن موقع جابجایی جداً خودداری و برای حمل مخازن از جرثقیل و یا بالابر دستی استفاده شود.
  • مخازن باید از هرگونه آلودگی به مواد چربی دور باشند.
  • مخازن در کنار دستگاه‌هایی که تولید جرقه می‌کنند قرار نگیرند.

مخزن CNG

Summary
خدمات ایمنی و آتش نشانی
Service Type
خدمات ایمنی و آتش نشانی
Provider Name
ایمن تیام سپاهان , Telephone No.40337400
Description
مخزن CNG خودرو یکی از اجزای اصلی سیستم سوخت‌ رسانی گازی است که سوخت گاز در آن ذخیره می‌گردد . معمولاً به‌ منظور افزایش قابلیت ذخیره ‌سازی بیشتر ، سوخت گاز به‌صورت فشرده نگهداری می‌شود. در این مخازن   ، این فشار تا بیش از 200 بار ( واحد فشار ) نیز افزایش می‌یابد.
This Post Has 46 Comments
  1. سلام من ایمیل ندارم فقط سوالم اینه که من ماشین با موتور ۲۴۰۰ سی سی دارم آیا مخازن سی ان جی جوابگوی راه اندازی ماشین بنده هست ممنونم؟

  2. سلام برا تهیه کپسول(سبک ترین) نوع سوم کجا بایستی مراجعه کنیم؟ تو ایران گیر میاد؟؟ لطفااااااا جواب بدین

    1. سلام شرکت ایمن تیام سپاهان در زمینه تست هیدرواستاتیک مخازن سی ان جی فعالیت دارد نه فروش.

  3. سلام خواهش میکنم بگید چطوری باید تشخیص بدیم که یک مخزن نو هست و دست دوم نیست؟؟ چون ممکنه بعضی ها رنگ کنن و تمیز کنن بگن نوئه و اینکه اگر نو بخریم و بعد مشخص بشه که نو نبوده میشه شکایت کرد؟؟

  4. سلام و خسته نباشید والا من یه کپسول cng پراید میخوام هیجا پیدا نمیکنم لطفا از مدیر سایت منو راهنمایی کنه ممنون میشم بخدا رانندم کمکم کنید ۰۹۱۹۰۶۰۸۷۷۶

  5. من یک مخزن ۱۱دکیلو سی انجی میخواستم ، ولی پیدا نکردم ، تماس گرفتم اپراتورتون جواب نداد لطفا با من تماس بگیرید،،،،
    شماره تماس:: ۰۹۳۶۴۱۴۶۸۹۱

  6. سلام
    اندازه استاندارد برای خودرو پراید چه سایزهایی است؟ یعنی می توان معاینه فنی گاز گرفت؟
    غیر از دو قلو ۲۰ و ۲۸ سایز دیگری استاندارد پراید هست؟
    ممنون

  7. سلام میخواستم ببینم خودروهایی که خودمان دوگانه کردیم تست مخزن انجام میدن ؟و نزدیکترین مرکز به غرب تهران یا شهریار کجاست؟

    1. سلام باید به مراکز معاینه فنی مجاز مراجعه کنید . مرکز شما را به یکی از شرکتهای تست مخازن معرفی میکنند.

  8. سلام من سمند ای اف سون دارم تک سوز هست لطف میکنید راهنمایی که که چه نوع کپسول و لوازمی بزارم که بعد پشیمان نشم و همش ماشین دچارمشکل نباشه که همش تو تعمیر گاه باشم تشکر

    1. سلام در شرکت ایمن تیام سپاهان برای مخازن سی ان جی فقط تست هیدرواستاتیک انجام میشود . برای رسدن به جواب سوالتون به مراکزی که فروش و نصب مخزن سی ان جی دارن مراجعه کنید .

  9. باسلام خدمت شمابزرگواران این طرح جایگزین مخزنهای فرسوده صحت دارد ایشالا ازچه تاریخی شروع میشه؟؟باحجم نیازبه مخزن سی ان جی یاجایگزین کردن مشخصه که برای کسی اهمیت ندارد مردم توتنگناقرارگرفتند برای حل مشکل ازچه کسی باید کمک گرفت توکرمان نه کارخانه یانمایندگی نیست باکجاتماس بگیریم باتشکر

    1. سلام شرکت ایمن تیام سپاهان فقط تست هیدرواستاتیک مخازن سی ان جی رو انجام میده و فروش این مخازن رو نداریم

  10. سلام روی مخزن ماشین من حک شده ۲۰۲۴ یعنی جواب تست سالم میشه یا اینکه به تاریخ انتقضا ربطی نداره؟

    1. سلام بعد از اینکه مراکز معاینه فنی ماشینی را به مراکز تست ارجاع می دهند مشخصات سیلندر توسط این آزمایشگاه های تست ثبت می شود و اگر از سمت سیمفا تایید شود تست هیدرو استاتیک انجام شده و نتیجه سالم یا رد شدن آن مشخص میشود .

  11. من یه پراید مدل ۸۵ دوگانه شرکتی داشتم، فروختمش خریدار رفته معاینه فنی بگیره که بعد بریم تعویض پلاک، اما مسئول تست مخزن سی ان جی گفته اعتبار دوتا مخزن انقضا شده باید چهار میلیون کپسول نو خریداری کنه،حالا خواستم بدونم که کمکم کنید ایا واقعا باید این پول بابت مخزن دوقلو پرداخت بشه؟ یا نه جایگاه معاینه فنی موظف هست مخزن هارو تست کنه؟ واز کجا کدوم مرجع باید پیگیری،کنم که ببینم اعتبار سر رفته باید نو خرید کنیم یا نه میتونه برگه معاینه فنی رو بده برای معاینه مخزنها؟؟؟ با تشکر

    1. سلام وقتی به مراکز معاینه فنی مراجعه شود ابتدا تاریخ انقضای مخزن بررسی میشود. اگر هنوز تاریخ انقضا داشته باشد برای تست به مراکز مجاز تست هیدرواستاتیک ارجاع داده میشود .در غیر این صورت مرکز معاینه فنی میتواند سیلندر را از رده خارج اعلام کند .

  12. سلام علیکم خسته نباشید من سال ۹۲یه کپسول نوع ۲کمپوزیت نصب کردم الان جایگاه میگه به شما گاز نمیدیم به عهده خودته.رفتم براتست گفتن هنوز دستگاه این نوع کپسولها نیومده از مدیر محترم تقاظا دارم به من بگه چکارکنم خواهش میکنم ممنون

    1. سلام ممنون ، برای انجام تست هیدرواستاتیک ابتدا به مراکز معاینه فنی مراجعه کنید . این مراکز شما را به یکی از مراکز مجاز تست ارجاع میدهند ، با مراجعه به این مراکز ، مخزن شما تست میشود .

  13. سلام و خسته نباشید
    سمند موتور ملی پایه گاز سوز مدل ۹۴ عمر کپسولش چند سال است (منظورم تاریخ انقضای حک شده روی کپسول )
    ضمنا مشخصات سریال حک شده روی کپسول فابریک در در جایی ثبت شده یا نه?
    احساس میکنم هنگام تست گاز کپسول رو عوض کردن.
    ممنون میشم راهنمائی بفرمائید.

    1. سلام ممنون. عمر مفید سیلندرهای سی ان جی بسته به شرکت های شازنده یا ۱۵ ساله یا ۲۰ ساله هستند. تاریخ تولید و انقضای سیلندرها بر روی آنها حک شده است . بله شرکت های سازنده ، سریال سیلندرها را بایگانی دارند. تست هیدرواستاتیک مخزن CNG با آب انجام میشود بنابراین باید گاز داخل مخزن خالی شود و سپس وارد دستگاه تست شود.

  14. سلام . لطفا جواب بدید . من یک ماهه cng نصب کردم . مخزن تکی ۱۲ کیلویی هست هر بار که مخزن خالی میشه و پر میکنم ۵ و نیم تا ۶ کیلو بیشتر گاز نمیزنه . چند تا تعمیرات cng نشون دادم یکی میگه مخزن کارکرده هست و نو نیست باید روغن از مخزن تخلیه بشه . یکی میگه باید هواگیری بشه . لطفا راهنمایی کنید

    1. سلام وقت بخیر . مسئله هوا گرفتن که درست نمی باشد . ولی احتمال دراد روغن داخل مخزن باشد . شما با مراجعه به مراکز مجاز مثل شرکت ما میتوانید مخزن خود را تحویل دهید . اپراتور مخزن را باز کرده و پس از بررسی اقدامات لازم را انجام میدهد .

  15. سلام من ماشینم روآ سال مدل ۸۹ هستش و تاحالا مخزنشو عوض نکردم.
    طول عمر مخزن دقیقا چقدره و اگه ببرم معاینه فنی عوضش میکنن؟

    1. سلام وقت بخیر
      مخازن سی ان جی دارای طول عمر حداقل ۱۵ سال و حداکثر ۲۰ سال می باشند. هنگام مراجعه به مراکز معاینه فنی ، در صورت نیاز شما را به یکی از مراکز مجاز تست هیدرواستاتیک مثل شرکت ما ارجاع می دهند .

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

Back To Top